Ngày càng nhiều người được chẩn đoán mắc trào ngược dạ dày thực quản, nhưng không ít trường hợp có kết quả nội soi gần như bình thường, không phát hiện tổn thương thực thể đủ để giải thích mức độ khó chịu mà người bệnh trải qua. Điều này cho thấy triệu chứng trào ngược không phải lúc nào cũng chỉ xuất phát từ tổn thương của đường tiêu hóa.

Các nghiên cứu hiện đại cho thấy hệ tiêu hóa và não bộ liên kết chặt chẽ thông qua trục não – ruột. Stress kéo dài và rối loạn lo âu có thể làm thay đổi nhu động thực quản, tăng cảm nhận khó chịu và khiến người bệnh trở nên nhạy cảm hơn với các kích thích sinh lý bình thường. Một lượng axit nhỏ hoặc một cơn co thắt nhẹ của thực quản cũng có thể gây cảm giác nóng rát, nghẹn hoặc đau tức rõ rệt. Hiện tượng này được gọi là quá mẫn cảm nội tạng.

Trên lâm sàng, nhiều bệnh nhân xuất hiện hoặc nặng lên các triệu chứng trào ngược trong giai đoạn áp lực công việc, học tập, mất ngủ hoặc biến cố tâm lý. Trong khi thuốc giảm tiết axit đôi khi cho hiệu quả hạn chế, việc kiểm soát stress, cải thiện giấc ngủ và điều trị lo âu lại giúp triệu chứng thuyên giảm đáng kể. Vì vậy, bên cạnh việc đánh giá các nguyên nhân thực thể, cần quan tâm nhiều hơn đến vai trò của yếu tố tâm lý trong bệnh cảnh trào ngược hiện nay.

Có lẽ đã đến lúc cần thay đổi cách nhìn nhận về các triệu chứng được gọi là trào ngược dạ dày. Thay vì chỉ tập trung vào axit và dạ dày, cần nhìn người bệnh như một tổng thể thống nhất giữa não bộ và cơ thể. Không phải mọi cảm giác nóng rát đều bắt nguồn từ tổn thương thực quản. Không phải mọi trường hợp nghẹn cổ hay ợ hơi đều do axit dạ dày gây ra. Trong rất nhiều trường hợp, những triệu chứng ấy là ngôn ngữ mà cơ thể sử dụng để biểu hiện một trạng thái stress và lo âu kéo dài.